ABD'den Türkiye'ye 100 tarihi eser iade edildi

Amerika Birleşik Devletleri'nden 100 tarihi eser Türkiye'ye iade edildi. Eserler, Anadolu'nun farklı dönemlerine ait.

Eserler kamuoyuna tanıtıldı

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, 2 Kasım 2026 Pazartesi günü İstanbul Arkeoloji Müzeleri'nde eserleri tanıttı. Programda, Burdur'daki Boubon Antik Kenti'nden kaçırılan eserlerle ilgili "Kaçış Yok: Boubon" sergisi açıldı. Bakan Ersoy, eserlerin Türkiye'ye getirilmesinde bilimsel araştırmalar, tarihî belgeler ve ABD ile iş birliğinin etkili olduğunu söyledi. Eserlerin ABD'deki bir müzayedede tespit edilmesiyle süreç başladı. Kültür ve Turizm Bakanlığı, eserlerin satışa çıkarılacağını öğrenince harekete geçti. Bakanlık uzmanları, hazırladıkları verileri ve belgeleri Manhattan Bölge Savcılığı ile İç Güvenlik Soruşturmaları Birimi'ne (HSI) sundu. Bu çalışmalar sonucunda eserlerin satışı durduruldu ve Türkiye'ye iadeleri sağlandı.

Tokat ve Burdur'dan eserler geri döndü

İade edilen 100 eser arasında Tokat'ın Erbaa ilçesindeki Horoztepe'den kaçırılan 40 eser bulunuyor. MÖ 2300-2000 yıllarına ait bu eserler, Erken Tunç Çağı metal işçiliğini gösteriyor. Törensel müzik aletleri, silahlar ve metal kaplar bu eserler arasında yer alıyor. Bakan Ersoy, eserlerin kökeninin belirlenmesinde arkeolog Prof. Dr. Tahsin Özgüç'ün çalışmalarından faydalanıldığını belirtti. 1953'teki Horoztepe kaçak kazılarına ait kayıtlar da incelendi. İade edilen eserlerin bir diğer önemli grubu ise Burdur'un Düver bölgesinden çıkarılan 44 pişmiş toprak mimari levha. MÖ 6. yüzyıla ait bu levhalar, antik yapılarda kullanılıyordu. Bakan Ersoy, J. Paul Getty Müzesi'ndeki bu eserlerin de Türkiye'ye getirildiğini açıkladı. Düver kökenli eserlerin daha önce iade edilen diğer parçalarla birlikte değerlendirilmesi planlanıyor. İstanbul Arkeoloji Müzeleri'nde açılan "Kaçış Yok: Boubon" sergisi, Boubon Antik Kenti'nden 1960'larda kaçırılan heykellerin yeniden bir araya getirilmesini sağlıyor. Farklı koleksiyonlara dağılan bu eserlerin izleri yıllar süren çalışmalarla takip edildi. Bakan Ersoy, eserlerin ait oldukları tarihî bağlam içinde değerlendirilmesinin önemini vurguladı. Türkiye'nin kültür varlığı kaçakçılığıyla mücadelede uluslararası iş birliklerini güçlendirdiğini ve 14 ülke ile anlaşması olduğunu belirtti. ABD'den iade edilen 100 eser, Türkiye'nin yurt dışına kaçırılan arkeolojik eserleri geri kazanma çalışmalarındaki yeni bir başarı oldu. Horoztepe ve Düver eserlerinin Türkiye'ye dönmesi, Anadolu'nun tarihî bütünlüğünün korunması açısından önem taşıyor.